নীলা আকাশঅধ্যায় ১ — নীলা আকাশৰ তলতআশাপুৰ আছিল এখন সৰু আৰু শান্ত গাঁও। চাৰিওফালে সেউজীয়া ধাননি পথাৰ, মাটিৰ ৰাস্তা, পুখুৰী আৰু সৰু সৰু ঘৰ। ৰাতিপুৱা চৰাইৰ মাত আৰু সন্ধিয়া মন্দিৰৰ ঘণ্টাধ্বনিয়ে গাঁওখনক যেন সজীৱ কৰি তুলিছিল।এই গাঁওখনতে বাস কৰিছিল এজনী সাধাৰণ ছোৱালী—নীলা।নীলাৰ এটা বিশেষ অভ্যাস আছিল। যেতিয়াই তাই আজৰি সময় পাইছিল, ঘৰৰ ছাদলৈ উঠি আকাশখনলৈ চাই থাকিছিল। বিশাল নীলা আকাশখনে তাইৰ মনত নতুন নতুন সপোন জগাই তুলিছিল।এদিন মাকে সীতাই সুধিলে,“নীলা, তই সদায় আকাশলৈ চাই থাক কিয়?”নীলাই হাঁহি মাৰি ক’লে,“মা, আকাশখন ইমান ডাঙৰ! মোৰ মনে হয় মানুহৰ সপোনো আকাশৰ দৰে ডাঙৰ হ’ব পাৰে।”সীতাই মৰমেৰে তাইৰ মূৰত হাত বুলাই ক’লে,“তেন্তে সপোন দেখ।