പഞ്ചകർമ്മം — ഭാഗം 2
ഒരു രോഗിയുടെ നിഴൽ
അധ്യായം 1 — മടങ്ങിവരവ്
മഴ പെയ്യുന്ന രാത്രികളോട് അർജുൻ വർമ്മയ്ക്ക് ഒരു പ്രത്യേക ഇഷ്ടമുണ്ടായിരുന്നു.
മഴയുടെ ശബ്ദത്തിനിടയിൽ ആശുപത്രി കൂടുതൽ നിശ്ശബ്ദമാകുന്നതായി അവന് തോന്നും.
അന്ന് കൊച്ചിയിൽ കനത്ത മഴയായിരുന്നു.
ആശുപത്രിയുടെ ജനലിലൂടെ പുറത്തേക്ക് നോക്കിനിൽക്കുമ്പോൾ അർജുൻ തന്റെ ജീവിതത്തിലെ കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് വർഷങ്ങളെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചു.
മെഡിക്കൽ പഠനം.
ഇന്റേൺഷിപ്പ്.
ആദ്യ ജോലി.
ആയുർവേദവും ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനം.
പിന്നെ ആശുപത്രിയിലെ ജോലി.
എല്ലാം ഒരു നേരായ പാതയിലൂടെ പോകുന്നതുപോലെ തോന്നിയിരുന്നു.
പക്ഷേ ഒരു രോഗി ആ പാത മാറ്റാൻ പോകുകയാണെന്ന് അർജുൻ അന്ന് അറിഞ്ഞിരുന്നില്ല.
---
അധ്യായം 2 — വിവേക്
“ഡോക്ടർ, പുതിയ അഡ്മിഷൻ.”
നഴ്സ് ഒരു ഫയൽ അർജുന്റെ മേശപ്പുറത്ത് വെച്ചു.
അർജുൻ ഫയൽ തുറന്നു.
പേര്: വിവേക് മേനോൻ
പ്രായം: 34
അവന്റെ കണ്ണുകൾ അടുത്ത വരിയിലേക്ക് നീങ്ങി.
പ്രധാന പരാതി: ശരീരത്തിന്റെ ഒരു വശത്ത് ബലക്കുറവ്.
അർജുൻ രോഗിയെ കാണാൻ വാർഡിലേക്ക് പോയി.
കിടക്കയിൽ വിവേക് ശാന്തമായി കിടക്കുകയായിരുന്നു.
അടുത്ത് ഒരു യുവതി ഇരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു.
“ഞാൻ മീര. വിവേകിന്റെ സഹോദരിയാണ്.”
“എപ്പോഴാണ് പ്രശ്നം തുടങ്ങിയത്?”
മീര കുറച്ചുനേരം മിണ്ടാതെ നിന്നു.
“ആദ്യം ചെറിയ തലകറക്കം. പിന്നെ കൈയ്ക്ക് ബലം കുറഞ്ഞു. ആശുപത്രിയിൽ കൊണ്ടുവന്നപ്പോൾ സ്ട്രോക്ക് ആണെന്ന് പറഞ്ഞു.”
“മുമ്പ് ഇത്തരത്തിലുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടോ?”
“ഇല്ല.”
അർജുൻ വിവേകിനെ പരിശോധിച്ചു.
റിഫ്ലക്സുകൾ.
മസിൽ ടോൺ.
കണ്ണുകളുടെ ചലനം.
സ്പീച്ച് റെസ്പോൺസ്.
എല്ലാം കുറിച്ചെടുത്തു.
പക്ഷേ ഒരു കാര്യം അവനെ അസ്വസ്ഥനാക്കി.
രോഗിയുടെ അവസ്ഥ ഒരു സാധാരണ വിശദീകരണത്തിൽ ഒതുങ്ങുന്നില്ലായിരുന്നു.
---
അധ്യായം 3 — രണ്ടാമത്തെ അഭിപ്രായം
അടുത്ത ദിവസം ന്യൂറോളജി വിഭാഗത്തിൽ കേസ് ചർച്ച ചെയ്തു.
ഡോ. അനന്യ മേനനും സംഘത്തിലുണ്ടായിരുന്നു.
“ഇവിടെ നമുക്ക് കൂടുതൽ പരിശോധനകൾ വേണം,” അനന്യ പറഞ്ഞു.
MRI.
രക്തപരിശോധനകൾ.
ന്യൂറോളജിക്കൽ വിലയിരുത്തൽ.
എല്ലാം ക്രമമായി നടന്നു.
പക്ഷേ റിപ്പോർട്ടുകൾ വന്നപ്പോൾ ആശയക്കുഴപ്പം കൂടുതൽ വർധിച്ചു.
ഒരു റിപ്പോർട്ട് സ്ട്രോക്കിനോട് സാമ്യമുള്ള മാറ്റങ്ങൾ സൂചിപ്പിച്ചു.
മറ്റൊരു വിലയിരുത്തലിൽ നാഡീവ്യവസ്ഥയെ ബാധിക്കുന്ന മറ്റൊരു സാധ്യത ഉയർന്നു.
അനന്യ റിപ്പോർട്ട് മേശപ്പുറത്ത് വെച്ചു.
“ഇത് വളരെ വേഗത്തിൽ ഒരു രോഗനാമത്തിൽ ഒതുക്കേണ്ട കേസ് അല്ല.”
അർജുൻ തലകുനിച്ചു.
“പക്ഷേ രോഗിക്ക് ചികിത്സ വേണം.”
“തീർച്ചയായും.”
അനന്യ അവനെ നോക്കി.
“അതുകൊണ്ടുതന്നെ നമുക്ക് തെളിവുകൾ വേണം.”
ആ വാക്ക് അർജുന്റെ മനസ്സിൽ പതിഞ്ഞു.
തെളിവുകൾ.
---
അധ്യായം 4 — ഒരു ചെറിയ മാറ്റം
ചില ദിവസങ്ങൾക്കുശേഷം വിവേകിന്റെ നിലയിൽ ചെറിയ മാറ്റം കണ്ടു.
അവന്റെ കൈയിലെ ചലനം അല്പം മെച്ചപ്പെട്ടു.
കുടുംബത്തിന് അത് വലിയ പ്രതീക്ഷയായിരുന്നു.
മീരയുടെ കണ്ണുകളിൽ സന്തോഷം നിറഞ്ഞു.
“ഡോക്ടർ, അവൻ സുഖപ്പെടുമല്ലോ?”
അർജുൻ ഉടൻ മറുപടി പറഞ്ഞില്ല.
“ഇപ്പോൾ ഒരു ചെറിയ പുരോഗതി കാണുന്നുണ്ട്. പക്ഷേ അതിന്റെ കാരണം എന്താണെന്ന് ഇപ്പോൾ തന്നെ പറയാൻ കഴിയില്ല.”
മീരയ്ക്ക് ആ മറുപടി ഇഷ്ടപ്പെട്ടില്ല.
“പക്ഷേ മെച്ചപ്പെടുന്നുണ്ടല്ലോ?”
“അതെ.”
“അപ്പോൾ ചികിത്സ ഫലം കാണുന്നില്ലേ?”
അർജുൻ ശാന്തമായി പറഞ്ഞു.
“അത് സാധ്യമാണ്. പക്ഷേ ‘സാധ്യമാണ്’ എന്നതും ‘തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്’ എന്നതും രണ്ടാണ്.”
മീര ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല.
അർജുൻ അവിടെനിന്ന് മാറി.
എന്നാൽ ആ സംഭാഷണം അവനെ വിട്ടില്ല.
---
അധ്യായം 5 — പഴയ രേഖ
വിവേകിന്റെ പഴയ മെഡിക്കൽ രേഖകൾ ശേഖരിക്കാൻ അർജുൻ തീരുമാനിച്ചു.
“പഴയ റിപ്പോർട്ടുകൾ എവിടെയാണ്?” അവൻ മീരയോട് ചോദിച്ചു.
“എല്ലാം ആശുപത്രിയിലായിരിക്കണം.”
ആർക്കൈവിൽ തിരച്ചിൽ തുടങ്ങി.
ഒരു ഫയൽ.
രണ്ട് ഫയൽ.
മൂന്ന് ഫയൽ.
പക്ഷേ ആദ്യ MRI ഇല്ല.
“ഇത് ഇവിടെ ഉണ്ടായിരിക്കണം,” അർജുൻ പറഞ്ഞു.
ആർക്കൈവ് ജീവനക്കാരൻ പഴയ രജിസ്റ്റർ പരിശോധിച്ചു.
അവിടെ ഒരു എൻട്രി ഉണ്ടായിരുന്നു.
MRI received — 14 June.
അർജുൻ നിശ്ചലനായി.
“ഇത് എന്താണ്?”
“അന്ന് MRI വന്നതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.”
“പക്ഷേ സ്കാൻ എവിടെ?”
ആരും മറുപടി പറഞ്ഞില്ല.
അന്ന് ആദ്യമായി അർജുന്റെ മനസ്സിൽ ഒരു സംശയം ഉയർന്നു.
രോഗിയുടെ കേസ് മാത്രമല്ല.
രേഖകളും പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
---
അധ്യായം 6 — സംശയം
അർജുൻ അനന്യയോട് കാര്യം പറഞ്ഞു.
“ഒരു രേഖ കാണാനില്ല.”
“ഏത് രേഖ?”
“ആദ്യ MRI.”
അനന്യ കുറച്ചുനേരം മിണ്ടാതെ നിന്നു.
“അത് പ്രധാനമാണോ?”
“വളരെ.”
“എന്തുകൊണ്ട്?”
“കാരണം രോഗിയുടെ തുടക്കത്തിലെ അവസ്ഥ എന്തായിരുന്നു എന്ന് അറിയാതെ പിന്നീടുള്ള മാറ്റങ്ങളെ ശരിയായി വ്യാഖ്യാനിക്കാൻ കഴിയില്ല.”
അനന്യ തലകുനിച്ചു.
“അപ്പോൾ അത് കണ്ടെത്തണം.”
“ഞാൻ അന്വേഷിക്കുകയാണ്.”
“ശ്രദ്ധിക്കണം, അർജുൻ.”
“എന്തിന്?”
“രേഖ കാണാതായതുകൊണ്ട് അതിന് പിന്നിൽ ഒരു രഹസ്യമുണ്ടെന്ന് കരുതരുത്.”
അർജുൻ പുഞ്ചിരിച്ചു.
“ഞാൻ അങ്ങനെ കരുതുന്നില്ല.”
അനന്യ പറഞ്ഞു:
“നല്ല ഗവേഷകന്റെ ആദ്യ നിയമം അതാണ്.”
---
അധ്യായം 7 — രാത്രിയിലെ രോഗി
അന്ന് രാത്രി അർജുൻ ആശുപത്രിയിൽ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സമയം പതിനൊന്ന് കഴിഞ്ഞിരുന്നു.
വാർഡിൽ രോഗികളുടെ ശ്വാസത്തിന്റെ ശബ്ദവും മോണിറ്ററുകളുടെ ചെറിയ ബീപ് ശബ്ദവും മാത്രം.
വിവേക് ഉറങ്ങുകയായിരുന്നു.
അർജുൻ അവന്റെ ഫയൽ വീണ്ടും വായിച്ചു.
ഒരേ സംഭവത്തിന് പല വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ.
പക്ഷേ ഒരു കാര്യവും ഉറപ്പല്ല.
അവൻ ഫയൽ അടച്ചു.
വിവേകിന്റെ കിടക്കയിലേക്ക് നോക്കി.
അപ്പോഴാണ്—
വിവേകിന്റെ വിരൽ ചെറുതായി ചലിച്ചത്.
അർജുൻ ഉടൻ എഴുന്നേറ്റു.
“വിവേക്?”
പ്രതികരണമില്ല.
വീണ്ടും വിരൽ ചലിച്ചു.
അർജുൻ നാഡീവ്യൂഹ പ്രതികരണം പരിശോധിച്ചു.
അത് വളരെ ചെറിയ മാറ്റമായിരുന്നു.
പക്ഷേ അർജുന്റെ മനസ്സിൽ വലിയൊരു ചോദ്യം ജനിച്ചു.
ഇത് എന്തുകൊണ്ടാണ് സംഭവിക്കുന്നത്?
---
അധ്യായം 8 — ഒരു യാത്രയുടെ തുടക്കം
അടുത്ത ദിവസം അർജുൻ തന്റെ പഴയ അധ്യാപകനെ കാണാൻ പോയി.
“എനിക്ക് ഒരു കേസ് ഉണ്ട്.”
“കേസുകൾ ഡോക്ടർമാർക്ക് എല്ലായ്പ്പോഴും ഉണ്ടാകും.”
“ഇത് വ്യത്യസ്തമാണ്.”
അധ്യാപകൻ പുഞ്ചിരിച്ചു.
“എല്ലാ ഡോക്ടർക്കും അവരുടെ കരിയറിൽ ഒരിക്കൽ എങ്കിലും അങ്ങനെ തോന്നും.”
അർജുൻ ഫയൽ തുറന്നു.
“എനിക്ക് ഈ രോഗിയുടെ അവസ്ഥ മനസ്സിലാക്കണം.”
അധ്യാപകൻ ഫയൽ നോക്കി.
“നീ എന്താണ് കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നത്?”
അർജുൻ മറുപടി പറയാതെ നിന്നു.
അദ്ദേഹം വീണ്ടും ചോദിച്ചു.
“രോഗത്തിന്റെ പേര്?”
“അല്ല.”
“ചികിത്സയുടെ ഫലം?”
“അതുമല്ല.”
“പിന്നെ?”
അർജുൻ പതുക്കെ പറഞ്ഞു:
“യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന്.”
അധ്യാപകൻ കസേരയിൽ പിന്നോട്ട് ചാരി.
“അപ്പോൾ നീ ചികിത്സയിൽ നിന്ന് ഗവേഷണത്തിലേക്ക് പോകുന്ന വഴിയിലാണ്.”
ആ വാക്കുകൾ അർജുന്റെ മനസ്സിൽ പതിഞ്ഞു.
---
അധ്യായം 9 — ആദ്യ പരാജയം
കുറച്ച് മാസങ്ങൾക്കുശേഷം അർജുൻ ഒരു ഗവേഷണ ആശയം തയ്യാറാക്കി.
വിവേകിന്റെ കേസ് അതിന്റെ തുടക്കമായിരുന്നു.
പക്ഷേ പ്രൊപ്പോസൽ തയ്യാറാക്കുമ്പോൾ അവൻ ഒരു തെറ്റ് ചെയ്തു.
ചോദ്യം വളരെ വലുതായിരുന്നു.
നിഗമനം നേരത്തെ തന്നെ തീരുമാനിച്ചിരുന്നതുപോലെ തോന്നി.
അവന്റെ അധ്യാപകൻ പേപ്പർ വായിച്ച ശേഷം പറഞ്ഞു:
“ഇത് ഗവേഷണമല്ല.”
അർജുൻ ഞെട്ടി.
“പിന്നെ?”
“നീ ഒരു ഉത്തരത്തെ തെളിയിക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്.”
അർജുൻ മിണ്ടാതെ നിന്നു.
“ഗവേഷണം എന്നത് നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള ഉത്തരത്തെ തെളിയിക്കൽ അല്ല. ശരിയായ ചോദ്യം ചോദിക്കുകയാണ്.”
ആ രാത്രി അർജുൻ തന്റെ പ്രൊപ്പോസൽ കീറി കളഞ്ഞില്ല.
അത് സൂക്ഷിച്ചു.
ആദ്യ പരാജയമായി.
പിന്നീട് പഠിക്കാനുള്ള ഒരു രേഖയായി.
---
അധ്യായം 10 — പുതിയ ചോദ്യം
അർജുൻ വീണ്ടും തുടങ്ങി.
ഇത്തവണ അവൻ ഒരു രോഗനാമത്തിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ചില്ല.
ഒരു ചികിത്സയിലും നിന്ന് ആരംഭിച്ചില്ല.
ഒരു നിരീക്ഷണത്തിൽ നിന്നാണ് ആരംഭിച്ചത്.
“ഒരു രോഗിയിൽ കാണുന്ന മാറ്റത്തിന് പിന്നിലെ യഥാർത്ഥ കാരണം എങ്ങനെ ശാസ്ത്രീയമായി തിരിച്ചറിയാം?”
ചോദ്യം ചെറുതായിരുന്നു.
പക്ഷേ അതിന് വലിയൊരു ലോകം തുറന്നു.
അവൻ ഗവേഷണരീതികൾ പഠിച്ചു.
സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്സ് പഠിച്ചു.
ക്ലിനിക്കൽ ഡാറ്റയുടെ പ്രാധാന്യം മനസ്സിലാക്കി.
മെഡിക്കൽ എതിക്സ് പഠിച്ചു.
അവൻ പതിയെ തിരിച്ചറിഞ്ഞു—
ഒരു ഡോക്ടർ രോഗിയെ കാണുന്നു.
ഒരു ഗവേഷകൻ അതേ രോഗിയെ വീണ്ടും വീണ്ടും ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു.
രേഖകളെ.
ഡാറ്റയെ.
തന്റെ സ്വന്തം വിശ്വാസങ്ങളെയും.
---
അധ്യായം 11 — വിവേകിന്റെ മുറി
ഒരു ദിവസം അർജുൻ വീണ്ടും വിവേകിനെ കാണാൻ പോയി.
കിടക്ക ശൂന്യമായിരുന്നു.
“വിവേക് എവിടെ?”
നഴ്സ് പറഞ്ഞു:
“അവനെ വീട്ടിലേക്ക് മാറ്റി.”
അർജുൻ കുറച്ചുനേരം നിശ്ശബ്ദനായി.
“അവന്റെ നില?”
“സ്ഥിരമാണ്.”
അർജുൻ തലകുനിച്ചു.
അവൻ പുറത്തേക്ക് നടന്നു.
ആ രോഗി ഇനി ആശുപത്രിയിൽ ഇല്ലായിരുന്നു.
പക്ഷേ ഒരു ചോദ്യം അവനോടൊപ്പം തുടരുകയായിരുന്നു.
ആദ്യ MRI എവിടെ?
---
അധ്യായം 12 — ഒരു തീരുമാനമെടുക്കുന്നു
ആ രാത്രി അർജുൻ തന്റെ മേശയ്ക്കുമുന്നിൽ ഇരുന്നു.
മേശപ്പുറത്ത് മൂന്ന് കാര്യങ്ങൾ മാത്രം.
വിവേകിന്റെ ഫയൽ.
നോട്ട്ബുക്ക്.
ഒരു ഒഴിഞ്ഞ പേപ്പർ.
അവൻ പേപ്പറിൽ എഴുതി:
PhD Research Proposal
താഴെ കുറച്ച് നിമിഷം ഒന്നും എഴുതിയില്ല.
പിന്നെ ആദ്യ വരി:
“ഒരു നിരീക്ഷണത്തെ തെളിവാക്കി മാറ്റുന്നതിന് ആവശ്യമായ ശാസ്ത്രീയ രീതികൾ.”
അവൻ പേന നിർത്തി.
പിന്നെ മറ്റൊരു വരി:
“വിവേക് മേനോന്റെ കേസ് — ഒരു തുടക്കചോദ്യം.”
പുറത്ത് മഴ പെയ്യുന്നുണ്ടായിരുന്നു.
അർജുൻ ജനലിലൂടെ പുറത്തേക്ക് നോക്കി.
അവന്റെ മുന്നിലുള്ള യാത്ര എത്ര ദൂരമാണെന്ന് അവന് അറിയില്ലായിരുന്നു.
എത്ര പരാജയങ്ങൾ വരുമെന്ന് അറിയില്ലായിരുന്നു.
എത്ര രാത്രികൾ ഉറങ്ങാതെ ഇരിക്കേണ്ടിവരുമെന്ന് അറിയില്ലായിരുന്നു.
ഒരു ദിവസം തന്റെ ഗവേഷണം തന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുമെന്നും അറിയില്ലായിരുന്നു.
പക്ഷേ ഒരു കാര്യം അവൻ മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു.
അവൻ ഇനി ഒരു രോഗിയെ മാത്രം ചികിത്സിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.
രോഗത്തിന്റെ പിന്നിലെ സത്യത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ അവൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
---
അവസാന രംഗം
അഞ്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഒരു രാത്രി—
കൊച്ചിയിൽ വീണ്ടും മഴ.
പഴയ ആശുപത്രിയുടെ ഇടനാഴി.
ചുമരിലെ ഘടികാരം.
2:17 A.M.
നഴ്സുമാരുടെ സ്റ്റേഷനിൽ അർജുൻ ഒറ്റയ്ക്ക് ഇരിക്കുന്നു.
മുന്നിൽ വിവേക് മേനോന്റെ ഫയൽ.
അവൻ അവസാനമായി ഫയൽ തുറക്കുന്നു.
ആദ്യ MRI ഇപ്പോഴും കാണാനില്ല.
അർജുൻ ഘടികാരത്തിലേക്ക് നോക്കുന്നു.
2:17.
അപ്പോഴാണ് പിന്നിൽ നിന്ന് ഒരു ശബ്ദം.
“ഡോക്ടർ…”
അർജുൻ തിരിഞ്ഞുനോക്കുന്നു.
മീര.
അവളുടെ മുഖത്ത് ആശങ്ക.
“എന്തുപറ്റി?”
അവൾ വാർഡിലേക്ക് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നു.
“അവൻ… കാലനക്കി.”
അർജുൻ ഉടൻ എഴുന്നേൽക്കുന്നു.
അവൻ വിവേകിന്റെ കിടക്കയിലേക്ക് ഓടുന്നു.
വിവേക് ശാന്തമായി കിടക്കുന്നു.
അർജുൻ പരിശോധിക്കുന്നു.
ഒരു നിമിഷം.
വീണ്ടും—
ഒരു ചെറിയ വിരൽചലനം.
അർജുൻ നിശ്ചലനാകുന്നു.
മീരയുടെ കണ്ണുകളിൽ കണ്ണുനീർ.
അർജുൻ വിവേകിനെ നോക്കുന്നു.
പിന്നെ ഫയലിലേക്ക്.
പിന്നെ ഘടികാരത്തിലേക്ക്.
2:17 A.M.
അവന്റെ മനസ്സിൽ ഒരു ചോദ്യം മാത്രം.
“എന്തുകൊണ്ട്?”
അവന് അന്ന് അറിയില്ലായിരുന്നു—
ആ ചോദ്യം തന്നെയാണ് അവന്റെ ജീവിതത്തെ മാറ്റാൻ പോകുന്നത്.
ഒരു ഡോക്ടറിൽ നിന്ന് ഒരു ഗവേഷകനിലേക്കുള്ള യാത്ര അവിടെ ആരംഭിക്കുകയായിരുന്നു.
തുടരും…
പഞ്ചകർമ്മം — ഭാഗം 3
ഒരു യാത്രയുടെ അവസാനം.
ഒരു ഗവേഷകന്റെ തുടക്കം.
